Varkensvlees · Buiten
Gaan varkens naar buiten?
Gangbaar: een stal waaruit het varken nooit buiten komt. Samen het verst: 4 normen, waaronder Beter Leven 3 sterren, EU-biologisch keurmerk (Skal) en EKO (Stichting EKO-keurmerk). Zwakste: 3 normen, waaronder Wettelijk minimum (Nederland en EU) en Beter Leven 1 ster.
Waarom het zo is
De Nederlandse wet kent voor varkens geen regel over buiten, en Beter Leven 1 ster ook niet. Pas 2 sterren geven een vaste uitloop van 0,70 vierkante meter, die helemaal overdekt mag zijn. De uitloop bij 3 sterren is 1 vierkante meter per varken.
Wat de keurmerken zeggen
| Norm | Niveau |
|---|---|
| Wettelijk minimum (Nederland en EU) | 1 Nooit. Een lichte stal is genoeg |
| Beter Leven 1 ster | 1 Nooit. Een lichte stal is genoeg |
| Beter Leven 2 sterren | 2 Nooit, maar het krijgt wel frisse lucht in de stal |
| Beter Leven 3 sterren | 3-4 niveau 3 gegarandeerd (Een paar dagen per week); afhankelijk van de boerderij tot niveau 4 |
| Beter voor Natuur & Boer Varken (Albert Heijn, bovenop 1 ster) | 1 Nooit. Een lichte stal is genoeg |
| EU-biologisch keurmerk (Skal) | 3 Een paar dagen per week |
| EKO (Stichting EKO-keurmerk) | 3 Een paar dagen per week |
| Demeter | 3 Een paar dagen per week |
Hoe we de niveaus lezen
- Nooit. Een lichte stal is genoeg.
- Nooit, maar het krijgt wel frisse lucht in de stal.
- Een paar dagen per week.
- Bijna elke dag.
Niveau 1: Nooit. Een lichte stal is genoeg.
Geldt voor: Wettelijk minimum (Nederland en EU), Beter Leven 1 ster en Beter voor Natuur & Boer Varken (Albert Heijn, bovenop 1 ster)
Het varken komt nooit buiten. Een lichte stal is genoeg: de Nederlandse wet heeft voor varkens geen regel over buiten en Beter Leven 1 ster eist er geen.
We hebben de artikelen over varkens in het Besluit houders van dieren (2.10 tot en met 2.27) doorzocht op toegang tot buiten en vonden niets. Het document van Beter Leven voor 1 ster heeft geen norm voor een uitloop. Het varkensprogramma van Beter voor Natuur & Boer bouwt voort op 1 ster en verandert, voor zover we zagen, niets aan het niveau voor buiten.
Niveau 2: Nooit, maar het krijgt wel frisse lucht in de stal.
Geldt voor: Beter Leven 2 sterren
Nooit buiten, maar wel frisse lucht en de hemel boven zich: Beter Leven 2 sterren geeft een vaste uitloop van 0,70 m² per varken, die helemaal overdekt mag zijn en een roostervloer mag hebben.
Norm V03C.2: gemiddeld 0,70 m², geen varken onder 0,65 m². De uitloop mag onverhard, deels verhard of geheel verhard en geheel overdekt zijn. We tellen hem op niveau 2, omdat open hemel niet gegarandeerd is.
Niveau 3: Een paar dagen per week.
Geldt voor: Beter Leven 3 sterren, EU-biologisch keurmerk (Skal), EKO (Stichting EKO-keurmerk) en Demeter
Op sommige dagen buiten of in een uitloop: EU-biologisch eist een buitenruimte onder open hemel, 1,0 m² bij 85 tot 110 kg, en Demeter buitenlucht met mogelijkheid om te wroeten. Beter Leven 3 sterren begint hier en haalt het volgende niveau.
V03C.3 staat volledige overkapping toe bij regen en wanneer het bedrijf ook op 250 dagen per jaar weidegang biedt. EU-biologisch eist buitenruimtes wanneer de omstandigheden dat toelaten (Verordening (EU) 2018/848, bijlage II). Demeter eist buitenlucht met wroetmogelijkheid (6.3.5.3). De uitloop is meestal verhard, geen weide.
Niveau 4: Bijna elke dag.
Mogelijk bij sommige boerderijen, niet gegarandeerd: Beter Leven 3 sterren
Bijna elke dag buiten. Beter Leven 3 sterren haalt dit niveau alleen in het gunstigste geval: een vaste uitloop van 1 m² per vleesvarken, hooguit 75 procent overdekt, dus een deel is open naar de hemel.
Norm V03C.3. Een uitloop onder open hemel telt als buiten, al is het geen weide en meestal verhard. De big brengt de eerste weken in de stal door, dus de norm loopt van 3 tot 4 en telt als 3.
Bronnen
- Besluit houders van dieren (Wettenbank BWBR0035217), artikelen 1.6, 1.11, 1.20, 2.2 tot en met 2.5, 2.12, 2.17, 2.28, 2.30-2.46, 2.50, 2.71, 5.1, 5.10 en 5.11
- Beter Leven Varkens 1/2/3 sterren v3.1 (ZW, geldig vanaf 2 mei 2026)
- Beter voor Natuur & Boer Kip 1.2 en Varken 1.1 (bovenop Beter Leven 1 ster)
- Uitvoeringsverordening (EU) 2020/464, artikelen 2, 9, 22 en bijlagen I en II
- Verordening (EU) 2018/848, bijlage II deel II (veehouderij), oorspronkelijke tekst
- Internationale Demeter Biodynamic Standard (stand september 2025), paragrafen 6.3.5.1, 6.3.5.3, 6.3.5.4, 6.3.6.5, 6.3.10, bijlage 7
Meer hierover
- Alles over Varkensvlees
- Hoe lang leven mestvarkens?
- Hoe lang blijven biggen bij de zeug?
- Hoeveel ruimte heeft een mestvarken?
- Waarop liggen varkens in de stal?
- Worden bij varkens de staarten gecoupeerd?
- Hoe lang worden varkens vervoerd?
- Hoe worden varkens geslacht?
- Keurmerk: Wettelijk minimum
- Keurmerk: Beter Leven (Dierenbescherming)
- Keurmerk: Beter voor Natuur & Boer (Albert Heijn)
- Keurmerk: EU-biologisch (Skal)
- Keurmerk: EKO
- Keurmerk: Demeter
- Wettelijk minimum vs Beter Leven (Dierenbescherming): Varkensvlees
- Wettelijk minimum vs Beter voor Natuur & Boer (Albert Heijn): Varkensvlees
- Wettelijk minimum vs EU-biologisch (Skal): Varkensvlees
- Wettelijk minimum vs EKO: Varkensvlees